Tomasz Kuzabski

adwokat

Zajmuję się prowadzeniem sporów sądowych reprezentując przedsiębiorców. Działam głównie na terenie Śląska, ale chętnie przyjmuję ciekawe sprawy z terenu całej Polski.
[Więcej >>>]

Skontaktuj się

Próba ugodowa tylko raz

Tomasz Kazubski30 września 20182 komentarze

próba ugodowa tylko razPróba ugodowa jest to jedna z najbardziej fikcyjnych instytucji w polskim prawie. Przedsiębiorcy wykorzystują ją w zupełnie innym celu niż przewidział to ustawodawca. Zamiast doprowadzić do ugody powoduje tylko przerwanie biegu terminu przedawnienia. Sala sądowa, szczególnie przed wniesieniem pozwu, absolutnie nie jest miejscem do zawierania ugody. Gdyby chęć do jej zawarcia istniała to nie trzeba składać wniosku o zawezwanie do próby ugodowej.

Sam uwielbiam załatwiać sprawy polubownie. Jeżeli jest to korzystne dla klienta to zawsze do tego namawiam. Jednak pertraktacje szczególnie w postępowaniu cywilnym to niesamowita dawka psychologii. Żeby sporo ugrać lub wyjść z twarzą trzeba znać “broń” jaką ma przeciwnik, co może zyskać, a co stracić. W postępowaniu ugodowym najczęściej nawet nie ma z kim rozmawiać. Druga strona często nie stawia się. Brak woli podjęcia próby ugodowej jest powszechny pomimo stawiennictwa pełnomocnika drugiej strony.

Mediacja

W chwili obecnej zarówno ustawodawca jak i sądy preferują kierowanie spraw na mediacje. W tym celu opisał on w miarę dokładnie postępowanie mediacyjne. Warunkiem koniecznym rozpoczęcia mediacji jest wola dwóch stron do rozmowy i znalezienia wspólnego rozwiązania.

Można z niej skorzystać zarówno przed wszczęciem postępowania sądowego, jak i w jego trakcie. Wspominam o niej dlatego, aby pokazać, czym nie jest postępowanie pojednawcze, czyli zawezwanie do próby ugodowej.

Próba ugodowa

Próba ugodowa, oprócz przerwania biegu terminu przedawnienia, o czym napiszę później, ma sens chyba tylko w jednym wypadku. Kiedy sprawa jest oczywista, a szkoda pieniędzy na opłatę sądową. W sprawie o zawezwanie do próby ugodowej opłata wynosi zaledwie 40 złotych (próba ugodowa w sprawach do 10.000 zł). Jest zaledwie o 10 złotych wyższa od najniższej opłaty sądowej. Należy pamiętać, że standardowa opłata sądowa wynosi 5% dochodzonej kwoty. Próba ugodowa w sprawach niemajątkowych oraz w sprawach majątkowych, gdy wartość przedmiotu sporu przekracza 10.000 zł – to wydatek na opłatę sądową w wysokości 300 złotych.

Próba ugodowa w zamiarze ustawodawcy była środkiem ugodowego załatwienia sprawy w czasach, kiedy mediacji w ogóle nie było lub była mało popularna. W ramach próby ugodowej można zakończyć wszystkie sprawy cywilne, których charakter na to pozwala. W sprawach prowadzonych przez przedsiębiorców wydaje się, że praktyczne wszystkie sprawy nadają się do zawarcia ugody. Do 2016 roku niedozwolona była ugoda w sprawach o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone (art. 479 (41) kpc).

Wniosek o próbę ugodową

Wniosek o zawarcie próby ugodowej zbliżony jest formą do pozwu, jednak jest mocno uproszczony. Należy wskazać dane stron, ich numery KRS lub PESEL przy firmach z CEIDG (to ostatnie wystarczy tylko przy danych wnioskodawcy). Należy określić sąd według właściwości wynikającej ze stosunku prawnego lub według siedziby przeciwnika. Sąd rejonowy zawsze jest właściwy bez względu na wartość roszczenia.

Najlepiej wybrać najbliższy sąd z dostępnych dla naszej sprawy. Wiele sądów uważa, że można wybrać taki sąd jak przy wniesieniu pozwu lub wniosku. Jest jednak orzeczenie Sądu Najwyższego, według którego jedynym możliwym sądem przy próbie ugodowej jest sąd rejonowy właściwy dla siedziby przeciwnika. Złożenie jednak wniosku do niewłaściwego sądu spowoduje jedynie to, że próba ugodowa zostanie przekazana do innego sądu. Skutki dla zachowania terminu liczą się od daty złożenia pisma w jakimkolwiek sądzie.

Niestety jeżeli dokonujesz zawezwania do próby ugodowej w celu przerwania biegu terminu przedawnienia i nie stawisz się na posiedzeniu to możesz nie osiągnąć zamierzonego celu. Powołując się w przyszłości na fakt przedawnienia z powodu zawezwania do próby ugodowej druga strona oraz obecnie również sąd mogą przyjąć, że w rzeczywistości nie byłaś/byłeś zainteresowany zawarciem ugody. Niestawiennictwo na próbie ugodowej może zostać potraktowanie, że wniosek złożony był tylko dla pozoru.

Zakres wniosku

Spotkałem się z takim stanowiskiem sądu, że zawezwanie do próby ugodowej musi dokładnie określać żądanie i wyczerpać go w sposób maksymalny. Raz złożyłem wniosek o zawezwanie do próby ugodowej “o wszelkie roszczenia wynikające z umowy o wykonanie parkietu”. Jakiś czas po sprawie sędzia przedstawił mi swój podgląd, że jeżeli będę się powoływał na to postępowanie, że został przerwany bieg terminu przedawnienia, to sąd może tego nie uznać. Uważał on, że zawezwanie do próby ugodowej musi określać konkretną kwotę.

Dlatego napisz dla świętego spokoju w swoim wniosku o zawezwanie do próby ugodowej o jaką kwotę wnosisz. Nawet jeżeli nie jesteś w stanie tego obecnie policzyć to wpisz kwotę trochę zawyżoną. Nic Cię to nie kosztuje. Wtedy masz szansę doprowadzić do przerwania biegu terminu przedawnienia co do wszelkich roszczeń związanych z daną umową.

Jednak powinieneś od początku z czegoś zrezygnować, aby to zostało odebrane jako chęć ugodowego zakończenia sprawy. Wystarczy, że zrezygnujesz np. z części odsetek za jakiś okres z przeszłości lub za okres do dnia złożenia wniosku. Próba ugodowa bowiem ze swej istoty wymaga, aby każda strona z czegoś zrezygnowała. Jest nawet orzeczenie sądu mówiące o tym, że nie dochodzi do przerwania biegu terminu przedawnienia bowiem wniosek w rzeczywistości nie dążył do ugodowego zakończenia sprawy, a do zasądzenia całości.

Uzasadnienie

Wniosek dotyczący próby ugodowej musi posiadać uzasadnienie. Nie musi być tak szczegółowe jak tradycyjny pozew lub wniosek. Należy też dołączyć najważniejsze dokumenty np. umowę, czy faktury. Pomijamy wszelkie wnioski dowodowe, szczególnie z przesłuchania świadków, bo sąd ich nie przeprowadzi.

Jeżeli z Twoim przeciwnikiem łączy Cię tylko jedna umowa to nie ma problemu. Jeżeli jednak jest ich wiele, to koniecznie musisz dokładnie opisać, której sprawy i którego roszczenia dotyczy próba ugodowa. Dodatkowo wpisz, czy całości roszczenia, czy części. Ważne jest również określenie tytułu prawnego roszczenia, im więcej tym lepiej. Czasami można dochodzić roszczeń z różnych tytułów np. rękojmi, gwarancji, odpowiedzialności kontraktowej.

Ponadto sąd musi sprawdzić, czy ugoda jest dopuszczalna, jej treść jest zgodna z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo czy nie zmierza do obejścia prawa. Dodatkowo będzie to pomocne w przyszłości, czy przerwanie biegu terminu przedawnienia dotyczy właśnie tej konkretnej umowy i tego konkretnego stosunku prawnego. Jeżeli próba ugodowa związana jest z pracownikiem to sąd musi badać, czy ugoda nie narusza jego słusznego interesu.

Stawiennictwo stron na posiedzeniu

Stawiennictwo wnioskodawcy na posiedzeniu jest obowiązkowe. Przede wszystkim dlatego, że niestawiennictwo może zostać odebrane jako odstąpienie od chęci zawarcia ugody lub po prostu braku rzeczywistej chęci zawarcia ugody. Będzie miało to dwojakie skutki. Pierwszy najbardziej dotkliwy, część sądów stoi na stanowisku, że wtedy nie dojdzie do przerwania biegu terminu przedawnienia (o czym pisałem wyżej). Drugi skutek jest taki, że wnioskodawca może zostać obciążony kosztami stawiennictwa drugiej strony.

W przypadku niestawiennictwa przeciwnika skutek jest jeden. Sąd może zasądzić koszty dla wnioskodawcy.  Jednak nie będzie to miało miejsce w postępowaniu pojednawczym. Zrobi to dopiero w postępowaniu po wniesieniu pozwu.

Ugoda jako tytuł egzekucyjny

Idąc na posiedzenie pojednawcze dobrze jest mieć przygotowany wzór ugody i to najlepiej w formie elektronicznej np. na pendrive’ie. Ułatwi to wszystkim zadanie jeżeli próba ugodowa będzie skuteczna. Jak formułować treść ugody to temat na osobny post. Na chwilę obecną pamiętaj proszę o tym, że nie wszystko co zapiszesz w ugodzie będzie się nadawało do egzekucji, szczególnie komorniczej.

Ugoda zawarta przed sądem stanowi tytuł egzekucyjny, jeżeli żadna ze stron nie rozmyśli się i nie zaskarży jej. Co prawda ciężko skarżyć ugodę sądową, ale postanowienie sądu pod względem bezwzględnych przyczyn odwoławczych już można. W ugodzie wpisz termin wykonania ugody. Jeżeli należy wykonać ją niezwłocznie lub termin minie, a nie zostanie wykonana to można złożyć do sądu wniosek o nadanie klauzuli wykonalności.

Próba ugodowa tylko 1 (jeden) raz

Zawezwanie do próby ugodowej prowadzi do przerwania biegu terminu przedawnienia. Stanowisko sądów jest podzielone, czy tylko pierwsza próba ugodowa, czy kolejne również. Jednak dla Twojego bezpieczeństwa powinieneś założyć, że tylko 1 raz można przerwać bieg terminu przedawnienia w wyniku zawezwania do próby ugodowej.

Nie masz żadnej pewności, czy w przyszłości trafisz na taki skład sądu, który będzie uważał, że ważna jest tylko jedna próba ugodowa, czy można składać wnioski wiele razy. W mojej opinii jest to za duże ryzyko. Oczywiście jeżeli jesteś już po kilku próbach ugodowych to musisz w sądzie powoływać się na orzeczenia, które będą dla Ciebie korzystne. Jednak jeżeli jesteś przed pierwszą lub zastanawiasz się nad drugą próbą ugodową – nie ryzykuj. Po prostu nie warto.

Kurator dla przeciwnika

W postępowaniu pojednawczym nie można ustanowić kuratora dla osoby, której miejsce pobytu jest nieznane. Tym bardziej w chwili obecnej, gdy przeciwnikiem jest spółka lub przedsiębiorca wpisani do CEIDG, gdyż uznaje się za doręczone pisma wysłane na adres widniejący w/w rejestrach.

Problem pojawia się, jeżeli Twoim przeciwnikiem jest osoba fizyczna – klient lub (były) pracownik. Oczywiście ze względu na koszty – 40zł – próba ugodowa zawsze będzie najtańszym sposobem. Gorzej jeżeli poczta zwróci pismo do sądu z adnotacją, że adresat nieznany lub wyprowadził się.

Na pewno sąd poinformuje Cię o tym fakcie. Wtedy będziesz miał możliwości poszukiwania przeciwnika i wskazania prawidłowego adresu. Skutki Twojego wniosku będą liczone od daty wniesienia wniosku – pod warunkiem, że ostatecznie wskażesz prawidłowy adres, pod którym odpis wniosku zostanie odebrany. Próba ugodowa jest niemożliwa, jeżeli nie znamy adresu przeciwnika, który nie jest przedsiębiorcą. W starym orzeczeniu Sądu Najwyższego przeczytamy, że w tego typu sprawach niemożliwe jest ustanowienie kuratora dla takiej osoby.

***

A poza tym…

Jako, że jesteś przedsiębiorcą to zapraszam Cię do bardzo ciekawego bloga Cudzoziemiec w Polsce – blog o legalizacji pobytu i pracy cudzoziemców w Polsce. W obecnych czasach wielu przedsiębiorców zatrudnia cudzoziemców lub zastanawia się nad tym.

Ponadto zbliża się jesień i zima. To czas przeziębień lub poważniejszych zachorowań. Warto wiedzieć jak się zachować, jeżeli choroba uniemożliwia stawiennictwo w sądzie. Pisałem o tym w poście: Lekarz sądowy usprawiedliwia nieobecność.

Nadal nie możemy doczekać się nowelizacji procedury ws. gospodarczych. Od prawie roku trwają prace, a tylnymi drzwiami przy okazji próbuje się wprowadzić zdecydowanie wyższe opłaty sądowe. Pisałem o tym w poście: Nowe opłaty sądowe w sprawach cywilnych.

W razie pytań można kontaktować się ze mną.

Adw. Tomasz Kazubski

{ 2 komentarze… przeczytaj je poniżej albo dodaj swój }

MichałGrabiec Październik 2, 2018 o 21:56

W sumie ma to sens. Składanie co rusz nowych wniosków o zawezwanie sprawia, że praktycznie można doprowadzić do obejścia instytucji przedawnienia roszczeń. Chociaż w sprawach medycznych też często korzystamy z tej instytucji. Pozdrawiam.

Odpowiedz

Tomasz Kazubski Październik 5, 2018 o 16:46

Skoro jest taka możliwość to warto z niej korzystać, tylko trzeba pamiętać, że jest ryzyko przy kolejnych wnioskach, że będą nieskuteczne. Czy warto – według mnie – nie warto 🙂

Odpowiedz

Dodaj komentarz

Wyrażając swoją opinię w powyższym formularzu wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Kancelaria Prawa Gospodarczego Niepelt-Kazubski Twoich danych osobowych w celach ekspozycji treści komentarza zgodnie z zasadami ochrony danych osobowych wyrażonymi w Polityce Prywatności

Administratorem danych osobowych jest Kancelaria Prawa Gospodarczego Niepelt-Kazubski z siedzibą w Rybniku.

Kontakt z Administratorem jest możliwy pod adresem kancelaria@niepelt-kazubski.pl.

Pozostałe informacje dotyczące ochrony Twoich danych osobowych w tym w szczególności prawo dostępu, aktualizacji tych danych, ograniczenia przetwarzania, przenoszenia danych oraz wniesienia sprzeciwu na dalsze ich przetwarzanie znajdują się w tutejszej Polityce Prywatności. W sprawach spornych przysługuje Tobie prawo wniesienia skargi do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych.

Poprzedni wpis: